سوختگی و درجات آن

هرساله تعداد زيادى از مردم دچار سوختگى مى شوند كه نيمى از اين موارد در كودكان و خردسالان پيش مى آيد. هر چند پيشرفت هاى عمده اى در درمان سوختگى حاصل شده است اما بسيارى از عوارض جسمى سوختگى تا مدتها گريبانگير نجات يافتگان است. سوختگى ها از نظر شدت آسيب رسانى به بافت هاى بدن به سه درجه تقسيم مى شوند :
سوختگى درجه يك كه در آن فقط لايه سطحى پوست آسيب مى بيند و علامت آن تنها سوزش و قرمزى پوست است. سوختگى درجه دو كه در آن لايه هاى زيرى پوست هم آسيب مى بينند و همراه با درد و سوزش و تاول است. سوختگى هاى درجه سوم كه پوست بطور كامل آسيب مى بيند و بافت هاى زير آن مانند عضلات و استخوان ها نيز ممكن است دچار آسيب شوند و اغلب نيازمند پيوند زدن و جراحى است.
علاوه بر درجه سوختگى درصدى از سطح بدن كه سوخته است نيز وخامت وضعيت مصدوم مؤثر است.
در مواقع مواجهه با مصدوم سوختگى اقدامات اوليه زير را قبل از رساندن او به مراكز درمانى انجام دهيد :
- متوقف كردن سوختگى با جدا كردن مصدوم از منبع سوختگى
- در سوختگى هاى ناشى از عوامل حرارتى يا شيميايى غير خشك از آب خنك براى شستن پوست آسيب
ديده استفاده كنيد.
- اگر تنفس بيمار متوقف است او را احياء كنيد.
- محل سوختگى را با گاز استريل يا در صورت نبودن آن با پارچه تميز بپوشانيد.
- مصدوم را سريعاً به مراكز درمانى نزديك براى اقدامات پزشكى لازم برسانيد.
مواردى كه سوختگى از درجه يك باشد يا سطح سوختگى پوست خيلى كم و ازدرجه دوم باشد
مى توان به صورت خانگى با استفاده از پمادهاى سوختگى و پانسمان مناسب آن را درمان كرد.
لازم به تذكر است سوختگى ناشى از برق گرفتگى معمولا از نوع درجه 3 است و احتياج به مراقبت هاى ويژة پزشكى دارد.

« مشخصات و درمان »

۱ – هرگز روغن يا پمادهاي روغني روي سوختگي نماليد . اين موارد موجب عدم دفع حرارت در محل آسيب شده و باعث عفونت شود .
۲ – هميشه در موارد زير بايد به مرکز طبي مراجعه کرد :
· اگر قرباني يا صدمه ديده کودک و يا سالخورده باشد .
· سوختگي بيش از يک قسمت از بدن را درگير کرده باشد .
· سوختگي در قسمتهاي حساس بدن رخ داده باشد . ( دستها – صورت – پاها و ... )
· سوختگي درجه ۳ باشد
· سوختگي با مواد شيميايي

انواع سوختگي :
· درجه ۱
· درجه ۲
· درجه ۳
· سوختگيهاي شيميايي

¯ سوختگي درجه ۱ : آسيب به لايه خارجي پوست وارد مي شود .

علائم و مشخصات سوختگي :
1. قرمزي
2. درد متوسط
3. تورم و آماس

درمان :
1. قسمت آسيب ديده را فوراً در آب سرد فرو ببريد .
2. آنرا در زير آب سرد و يا يک پارچه مرطوب نگهداريد تا زماني که درد کاهش يابد .
3. براي محافظت از محل سوختگي آنرا با يک گاز خشک و تميز بپوشانيم .

¯ سوختگي درجه ۲ : سوختگي به دومين لايه پوست نفوذ مي کند .

مشخصات وعلائم :
1. تاول
2. پوست زبر و خشن و قرمز
3. تورم و آماس
4. درد خيلي شديد

درمان :
1. فرو بردن موضع آسيب ديده به داخل آب سرد و يا استفاده از پارچه مرطوب در اسرع وقت .
2. خيلي ملايم و آهسته منطقه آسيب ديده را خشک کنيد . هرگز آنجا را مالش ندهيد زيرا خراشيدن و ماليدن محل باعث پاره شدن تاولها و مساعد کردن زمينه عفونت مي شود .
3. محل آسيب ديده را با يک باند خشک و استريل بپوشانيد .
4. اگر سوختگي در ناحيه بازو و يا پاها قرار دارد عضو مربوطه را تا جاي ممکن بالا نگهداريد .
5. « سوختگي درجه ۲ بايد طي چند هفته بهبود يابد . »

¯ سوختگي درجه ۳ :
درد در سوختگي درجه ۳ کمتر از سوختگي درجه ۲ مي باشد زيرا سلولهاي عصبي در بافت آسيب ديده در حقيقت تخريب مي شوند . اما با اين حال آسيب و صدمه خيلي شديدتر از نوع ۲ مي باشد .
در اينحالت سوختگي به لايه سوم پوست نيز نفوذ مي کند .

مشخصات و علائم :
ظاهر آسيب بصورت سفيد و يا زغالي شدن است .

درمان :
1. هيچ لباس و يا پوششي را روي محل آسيب ديده نگذاريد ويا حرکت ندهيد .
2. آب سرد و يا درمان طبي را براي سوختگي بکار نبريد .
3. لباس تميز و خشک بپوشيد و منطقه آسيب ديده را لخت بگذاريد .
4. اگر سوختگي در بازو و دستها و يا پاها مي باشد عضو آسيب ديده را بالاتر از سطح قلب نگهداريد .
5. اگر فرد صدمه ديده دچار سوختگي ناحيه صورت شده است ، مرتباً او را از نظر وضعيت تنفس معاينه کنيد و مطمئن شويد که مشکل تنفسي ندارد .
6. در اولين وقت مصدوم را به بيمارستان برسانيد .

¯ سوختگي هاي شيميايي :
1. لباس را از نزديک و يا روي محل سوختگي دور نگهداريد . هرگز لباسها را از سر مصدوم بالا نکشيد بلکه لباسها را بريده و از مصدوم جدا کنيد .
2. ناحيه صدمه ديده را با آب تقريباً سرد شستشو دهيد حداقل به مدت ۲۰ دقيقه
3. از يک پوشش تميز روي ناحيه صدمه ديده استفاده کنيد .
به توصيه هاي پزشکي توجه کرده و هر چه زودتر به پزشک مراجعه کنيد .

  
نویسنده : مريم ميلانی ; ساعت ۱:٢٧ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۸ دی ،۱۳۸۱