آبله مرغان

آبله مرغان نوعي بيماري است که سراسر بدن را به صورت دانه هاي تاولي و خارش دار مي پوشاند . اين بيماري همانند سرماخوردگي به سرعت منتشر شده و ساير کودکان را مبتلا مي کند . به طور متوسط ، نوددرصد کودکان در آمريکا پيش از رسيدن به پانزده سالگي دچار اين بيماري مي شوند . بيشتر موارد اين بيماري ، در سنين پنج تا ده سالگي روي مي دهد و شيوع آن در فصل هاي زمستان و بهار بيشتر است .
شدت واگيرداري آبله مرغان ، خطرناک نيست . بروز اين بيماري در کودکان نيز خطري ندارد . اما افراد بالغ و نوزاداني که مادر آنها سابقه ابتلا به آبله مرغان نداشته اند ، در معرض خطر قرار دارند .
علت بيماري
عامل بيماري آبله مرغان ، ويروسي از خانواده هرپس ها به نام واريسلا زوستر ( وي - زد ) است . پس از اين که کودک بهبود يافت ، اين ويروس به صورت غيرفعال براي تمام عمر در اعصاب مجاور نخاع او باقي مي ماند و او را براي هميشه نسبت به آبله مرغان مصون مي سازد ، هر چند موارد استثنا نيز وجود دارد . ضعيف شدن سيستم ايمني افراد مسن ( بالاتر از پنجاه سال ) مي تواند ويروس موجود در بدن آنها را دوباره فعال کند و موجب زونا شود .
ويروس چگونه منتشر مي شود
اين بيماري به سادگي از طريق تماس با افراد ناقل و بيمار منتشر مي شود . به طور معمول ويروس اين بيماري در تاول ها ، حلق و بيني کودک بيمار وجود دارد و هواي اتاق را از طريق ترشحات ،آلوده مي کند . انتقال بيماري بلافاصله پس از تنفس هواي آلوده و يا لمس کردن تاول يا لباس آلوده به ترشحات ، صورت مي گيرد . کودک در اثر تماس با فردي که زونا دارد نيز به آبله مرغان مبتلا مي شود .
دور کردن کودک بيمار از ساير اعضاي خانواده نمي تواند از انتشار بيماري جلوگيري کند ، زيرا ويروس بيماري از طريق ذرات معلق در هوا منتشر مي شود . نگهداري کودک در يک اتاق مجزا نيز ، خطر آلوده شده ساير اعضاي خانواده را کاهش نمي دهد ، زيرا ويروس معلق در هوا از شکاف هاي در هم عبور کرده و محيط خانه را آلوده مي سازد . احتمال آلوده شدن ساير اعضاي خانواده ، حتي در صورتي که کودک بيمار در اتاقي ديگر باشد ، نود درصد خواهد بود .
آبله مرغان از دو روز پيش از پيدايش دانه هاي تاولي تا پنج روز پس از آن سرايت مي کند ، بنابراين دوره انتشار بيماري توسط کودک آلوده ، هفت روز است .
نشانه هاي بيماري
از زمان آلوده شدن به ويروس آبله مرغان تا زمان پيدايش نشانه هاي بيماري ، فاصله اي وجود دارد که آن را دوره کمون مي نامند . دو تا سه هفته پس از تماس با ويروس ،ابتدا علائمي چون تب خفيف و بي اشتهايي آشکار مي شود و سپس دانه هايي در بدن پديد مي آيد که پس از چند ساعت به تاول تبديل مي شوند . اين مرحله با خارشي شديد همراه است . تاول ها در عرض سه يا چهار روز افزايش يافته و تاول هاي قديمي ترکيده و خشک مي شوند . ميزان تاول ها در کودکان از ده ها تا صدها عدد متفاوت است .
تاول ها صرف نظر از تعدادي که دارند ، در کودک ناراحتي به وجود مي آورند و آرامش او را بر هم مي زنند . براي تخفيف خارش ها با پزشک تماس بگيريد تا داروي آنتي هيستامين و يا پمادهاي آرام بخش تجويز کند . بيشتر والدين از باقي ماندن دائمي اثر تاول ها نگران هستند ، در حالي که اثر آنها طي چند هفته از بين خواهد رفت .
برخي کودکان علاوه بر تاول دچار تب شديد ( بيش از ۳۹ درجه ) نيز مي شوند . به خاطر داشته باشيد براي تخفيف تب ، از آسپرين استفاده نکنيد ، زيرا مصرف آسپرين در کودکاني که به آبله مرغان و آنفلوآنزا مبتلا هستند ، سندرم ري ايجاد مي کند . اين سندرم کشنده است و بر کبد و مغز اثر مي گذارد . نشانه هاي سندرم ، استفراغ هاي پي در پي هر چند ساعت يک بار ، اغما و ايست قلبي است . براي پرهيز از اين سندرم و همچنين تسکين تب ، بهتر است از استامينوفن استفاده کنيد . در هر حال ، تب کودک در مدتي کوتاه قطع خواهد شد .
بيماري هاي ثانويه
زماني که کودک آبله مرغان مي گيرد ، امکان مبتلا شدن او به بيماري هاي ثانويه نيز وجود دارد . رايج ترين بيماري ثانويه ، عفونت پوست است که در اثر خاراندن آن ايجاد مي شود . چنانچه عفونت پوست عميق باشد ، اثر زخم براي هميشه باقي خواهد ماند .
بهترين اقدامات پيشگيري کننده عبارتند از :
۱ - تسکين دادن خارش با استفاده از پمادي که پزشک تجويز کرده است ؛
۲ - کوتاه کردن ناخن هاي کودک ؛
۳ - تميز نگه داشتن پوست و ناخن هاي کودک
به خاطر داشته باشيد که پوست در حالت عادي دچار عفونت نمي شود و اثر آبله مرغان به زودي از بين مي رود .
احتمال پديد آمدن بيماري هاي ثانويه خوني و عصبي بسيار ضعيف است . اگر دو يا سه روز پس از آغاز بيماري ، علائمي چون خواب آلودگي و استفراغ هاي پي در پي را مشاهده کرديد ، هر چه زودتر به پزشک اطلاع دهيد .
ابتلاي زودرس به آبله مرغان
نوزاداني که مادرشان نسبت به آبله مرغان مصونيت دارند ، تا چند ماه پس از تولد به اين بيماري مبتلا نخواهند شد . در غيراينصورت اگر کودک در ده روز نخست تولد ، با ويروس اين بيماري تماس داشته باشد ، دچار آبله مرغان مي شود . شدت بيماري در اين شرايط بسيار وخيم و حتي کشنده است . چنانچه مادران پنج روز پيش از وضع حمل يا دو روز پس از آن به اين بيماري مبتلا شوند ، نوزادان آنها نيز به نوع خفيف آن دچار خواهند شد .


آبله مرغان مادرزادي
چنانچه مادر بارداري در ماه هاي نخست ، آبله مرغان بگيرد ، اين بيماري از طريق جفت به کودک او نيز منتقل مي شود . اين نوع بيماري را آبله مرغان مادرزادي مي گويند که در دو درصد مواقع نارسايي هاي کشنده اي ايجاد مي کند . اين نارسايي ها ، روي مغز ، چشم و اندام هاي حرکتي تأثير مي گذارند . اگر مادران باردار ، در ماه هاي نخست آبستني آبله مرغان بگيرند ، بايد در مورد مصونيت داشتن خود مطمئن شوند . چنانچه پيش از اين آبله مرغان گرفته باشند ، به طور قطع ايمن خواهند بود ، اما اگر شک دارند ، بهتر است آزمايش خون بدهند تا از حضور پادتن هاي ضد آبله مرغان در بدن خود اطمينان يابند . در صورتي که پادتن در بدن آنها موجود باشد ، نوزاد آنها سالم مي ماند .
توجه : اگر خانمي در نيمه اول بارداري خود آبله مرغان بگيرد و مقاومتي در برابر آن نداشته باشد ، مي تواند با تزريق پادتن ضد آبله مرغان ، خود را درمان کند . چنانچه مادري پنج روز پيش از به دنيا آوردن کودک يا دو روز پس از آن ، آبله مرغان بگيرد ، بايد به نوزاد او حداکثر تا چهار روز پس از تولد ، پادتن ضد بيماري تزريق شود . اگر کودکان نارس در چند هفته اول پس از تولد ، دچار بيماري شوند ، بايد حداکثر تا چهار روز پس از ابتلا به آن ، از طريق پادتن ضد بيماري ، درمان شوند .
  
نویسنده : مريم ميلانی ; ساعت ۱:۱٠ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ٢۸ اسفند ،۱۳۸۱